رژیم درمانی در کبد چرب

اگر بيماري کبد چرب در شما تشخيص داده شود و يا مشکوک به اين بيماري باشيد در اين صورت يکي از اولين سوالاتي که احتمالا براي شما مطرح مي شود اين است که ؛ براي حفظ عملکرد مطلوب کبدتان کدام غذاها را بايد مصرف نماييد؟ ساده ترين و صحيح ترين جواب به سوال مذکور اين است که به شرايط شما بستگي دارد، چرا که عوامل متعددي در اين بيماري دخيل هستند و لذا بهترين رژيم غذايي به علل ابتلا به  اين بيماري و شرايط شما بستگي خواهد داشت.

براي مثال رژيم غذايي مطلوب براي فردي که به غير از کبد چرب به بيماري ديابت نيز مبتلا است با رژيم غذايي شخصي که به ديابت مبتلا نيست فرق مي کند.

ساير شرايطي که در رژيم غذايي مطلوب براي بيمار کبد چرب دخيل هستند عبارتند از:

  

 سن بيمار

     اينکه بيمار در چه مرحله اي از بيماري قرار دارد . (بيماري کبد چرب در طي 4 مرحله از حالت خفيف ساده تا حالت شديد پيشترفت مي کند. براي مثال حالت وخيم تر از بيماري کبد چرب غير الکلي، حالتي از بيماري کبد چرب به نام کبد چرب غير الکلي ميباشد.که در آن التهاب کبد همراه با از بين رفتن سلولهاي کبدي و افزايش آنزيمهاي کبدي ديده ميشود.

 

اولين نکته در درمان اين است که درک کنيد بيماري کبد چرب به ويژه در مراحل وخيم تر،  درمان قطعي و دايمي ندارد و مثل يک سرماخوردگي نيست که پس از درمان ناپديد شود و شما بايد هميشه جانب احتياط را داشته باشيد و مراقب سلامت خود باشيد. در واقع با استفاده از يک رژيم غذايي مناسب و متعادل مي توانيد بيماري خود را کنترل و از پيشترفت آن پيشگيري کنيد

رژيم غذايي مناسب

تعديل عوامل خطرساز از جمله: برطرف نمودن چاقي و اضافه وزن ، کنترل چربي‌هاي خون، کنترل قند خون و افزايش فعاليت بدني به کنترل اين بيماري کمک شاياني مي نمايد. قطعا يک رژيم غذايي متعادل براي تخفيف و درمان بيماري کبد چرب ضروري است. کبد يک عضو حياتي در بدن است چرا که هر آنچه که مي خوريد (چه خوب و چه بد ) رهسپار کبد مي گردد و اگر رژيم غذايي شما نامناسب باشد سلامت کبد شما را در مخاطره قرار مي دهد.

يک رژيم غذايي مناسب براي بيماري کبد چرب بايد بر اعتدال و ميانه روي تکيه داشته باشد و بايد موادي با ارزش غذايي بالا را مصرف کنيد و در مصرف هيچ ماده غذايي خاصي افراط نکنيد

ويتامين و مواد معدني: ويتامين ها و مواد معدني مي بايست يک جزء مهم از برنامه غذايي بيماري کبد چرب باشند، چرا که آنها براي متابوليسم، رشد، تکامل و فرآيندهاي توليد انرژي از درشت مغذي هاي چربي و پروتئين و کربوهيدرات ضروري مي باشند. آنها همچنبن در توليد هورمونها و گلبول هاي قرمز خون دخيل هستند. دريافت بيش از حد تمام انواع ويتامين ها و مواد معدني براي سلامت افراد مبتلا به کبد چرب توصيه نمي شود. نمونه هايي از ويتامين ها و مواد معدني خوب که دوستدار کبد هستند عبارتند از: فولات ، ويتامين هاي ب1، ب2،ب6 و ب12، منگنز و سلنيوم. ويتامينها و مواد معدني اي که نمي بايست به مقدار زياد مصرف شوند و مستعد آسيب رساندن به کبد هستند عبارتند از: بيوتين، ويتامين هاي آ، دي و اي

چربي: از آنجا که بيماري کبد چرب شامل تجمع چربي در کبد است لذا به نظر مي رسد که در يک رژيم غذايي مناسب براي بيماري کبد چرب بايد مصرف غذاهاي پر چرب محدود گردد. و تا حد امکان از مصرف چربي هاي اشباع اجتناب گردد و به جاي آن غذاهاي حاوي چربي غير اشباع (آن هم در حد اعتدال و محدود) مصرف شوند. البته نبايد روغنهاي سالم به طور کامل از رژيم شما حذف شوند.

پروتئين: افراد مبتلا به بيماري کبد چرب مي بايست از مصرف بيش از حد پروتئين اجتناب کنند، چرا که مصرف زياد پروتئين ممکن است به کبد استرس و فشار  اضافه اي را تحميل کند. پروتئين مي بايست از طريق مصرف غذاهايي نظير: غذاهاي دريايي، گوشت لخم و عاري از چربي، حبوبات و منابع گياهي تامين گردد. مصرف گوشت مرغ و ماهي بر مصرف گوشت هاي قرمز ارجحيت دارد. قبل از طبخ و مصرف چربي هاي اضافه گوشت را از آن جدا کنيد و تا حد امکان غذايتان را با روغن کمتر و اندکي طبخ نماييد

ميوه و سبزي: يک رژيم غذايي مناسب براي تخفيف بيماري کبد چرب مي بايست غني از ميوه و سبزيجات باشد . سبزيجات برگ دار و ميوه جاتي که حاوي اسيد فوليک هستند براي سلامت کبد اهميت دارند. ميوه ها همچنين غني از ويتامين ث هستند

فيبر و کربوهيدرات پيچيده: رژيم غذايي کبد چرب بايد غني از فيبر باشد و کربوهيدراتهاي پرفيبر بخش اعظم انرژي دريافتي را تشکيل مي دهند. غلات کامل، برنج قهوه اي و نان هاي سبوس دار و ... از منابع خوب کربوهيدرات هاي پرفيبر هستند. همواره به ياد داشته باشيد که منابع کربوهيدرات دريافتي شما مي بايست از نوع پيچيده و سبوس دار باشند و نه از نوع ساده و بايد از مصرف شيريني جات و شکلات و شکر و نانهاي تهيه شده از آرد ساده و بدون سبوس اجتناب نماييد

الکل: در اين بيماري بايد از مصرف الکل اجتناب شود به ويژه اگر بيماري کبد چرب از نوع کبد چرب الکلي باشد

حفظ تناسب اندام: از آنجا که بسياري از افراد مبتلا به کبد چرب از چاقي و اضافه وزن رنج مي برند و حفظ تناسب اندام در روند بهبود اين بيماري بسيار مهم است لذا افرادي که دچار اضافه وزن هستند مي بايست بايد در جهت رسيدن به وزن مناسب تلاش نمايند. در ضمن يک رژيم غذايي مطلوب براي بيماري کبد چرب بايد با فعاليت بدني مکفي و اصلاح الگوي زندگي ادغام گردد تا توانايي کاهش تجمع چربي در کبد به حداکثر برسد.

اجزاي يک الگوي غذايي خوب براي بيماري کبد چرب عبارت است از: 20-30% پروتئين، 60-50% کربوهيدرات و 20-30 % چربي (دريافت چربي مهم ترين جزء  است و نبايد هيچ وقت بيشتر از 30% شود

در واقع يک رژيم غذايي مناسب براي بيماري کبد چرب چندان متفاوت از يک رژيم غذايي سالم براي يک فرد عادي نيست و راه حل کليدي عبارتست از : کاهش محتواي چربي و اجتناب از مصرف کربوهيدراتهاي ساده و تلاش در جهت مصرف کامل انرژي دريافتي و پيشگيري از تجمع بيش از حد چربي و کربوهيدرات در بدن.  لازم نيست که براي کسب آمادگي براي يک رژيم غذايي مناسب براي بيماري کبد چرب، ذائقه و لذت از طعم ها را در خود نابود کنيد  و فقط بايد از ماهيت آنچه که مي خوريد و روش طبخ آن آگاه باشيد و انتخاب هاي غذايي خود را آگاهانه کنترل کنيد

اگر بيماري کبد چرب در شما تشخيص داده شود و يا مشکوک به اين بيماري باشيد در اين صورت يکي از اولين سوالاتي که احتمالا براي شما مطرح مي شود اين است که ؛ براي حفظ عملکرد مطلوب کبدتان کدام غذاها را بايد مصرف نماييد؟

ساده ترين و صحيح ترين جواب به سوال مذکور اين است که به شرايط شما بستگي دارد، چرا که عوامل متعددي در اين بيماري دخيل هستند و لذا بهترين رژيم غذايي به علل ابتلا به  اين بيماري و شرايط شما بستگي خواهد داشت.براي مثال رژيم غذايي مطلوب براي فردي که به غير از کبد چرب به بيماري ديابت نيز مبتلا است با رژيم غذايي شخصي که به ديابت مبتلا نيست فرق مي کند.

ساير شرايطي که در رژيم غذايي مطلوب براي بيمار کبد چرب دخيل هستند عبارتند از: 

 اينکه بيمار در چه مرحله اي از بيماري قرار دارد . (بيماري کبد چرب در طي 4 مرحله از حالت خفيف ساده تا حالت شديد پيشترفت مي کند. براي مثال حالت وخيم تر از بيماري کبد چرب غير الکلي، حالتي از بيماري کبد چرب به نام کبد چرب غير الکلي ميباشد.که در آن التهاب کبد همراه با از بين رفتن سلولهاي کبدي و افزايش آنزيمهاي کبدي ديده ميشود. 

اولين نکته در درمان اين است که درک کنيد بيماري کبد چرب به ويژه در مراحل وخيم تر،  درمان قطعي و دايمي ندارد و مثل يک سرماخوردگي نيست که پس از درمان ناپديد شود و شما بايد هميشه جانب احتياط را داشته باشيد و مراقب سلامت خود باشيد. در واقع با استفاده از يک رژيم غذايي مناسب و متعادل مي توانيد بيماري خود را کنترل و از پيشترفت آن پيشگيري کنيد

تعديل عوامل خطرساز از جمله: برطرف نمودن چاقي و اضافه وزن ، کنترل چربي‌هاي خون، کنترل قند خون و افزايش فعاليت بدني به کنترل اين بيماري کمک شاياني مي نمايد. قطعا يک رژيم غذايي متعادل براي تخفيف و درمان بيماري کبد چرب ضروري است. کبد يک عضو حياتي در بدن است چرا که هر آنچه که مي خوريد (چه خوب و چه بد ) رهسپار کبد مي گردد و اگر رژيم غذايي شما نامناسب باشد سلامت کبد شما را در مخاطره قرار مي دهد.

يک رژيم غذايي مناسب براي بيماري کبد چرب بايد بر اعتدال و ميانه روي تکيه داشته باشد و بايد موادي با ارزش غذايي بالا را مصرف کنيد و در مصرف هيچ ماده غذايي خاصي افراط نکنيد

ويتامين ها و مواد معدني مي بايست يک جزء مهم از برنامه غذايي بيماري کبد چرب باشند، چرا که آنها براي متابوليسم، رشد، تکامل و فرآيندهاي توليد انرژي از درشت مغذي هاي چربي و پروتئين و کربوهيدرات ضروري مي باشند. آنها همچنبن در توليد هورمونها و گلبول هاي قرمز خون دخيل هستند. دريافت بيش از حد تمام انواع ويتامين ها و مواد معدني براي سلامت افراد مبتلا به کبد چرب توصيه نمي شود. نمونه هايي از ويتامين ها و مواد معدني خوب که دوستدار کبد هستند عبارتند از: فولات ، ويتامين هاي ب1، ب2،ب6 و ب12، منگنز و سلنيوم. ويتامينها و مواد معدني اي که نمي بايست به مقدار زياد مصرف شوند و مستعد آسيب رساندن به کبد هستند عبارتند از: بيوتين، ويتامين هاي آ، دي و اي

از آنجا که بيماري کبد چرب شامل تجمع چربي در کبد است لذا به نظر مي رسد که در يک رژيم غذايي مناسب براي بيماري کبد چرب بايد مصرف غذاهاي پر چرب محدود گردد. و تا حد امکان از مصرف چربي هاي اشباع اجتناب گردد و به جاي آن غذاهاي حاوي چربي غير اشباع (آن هم در حد اعتدال و محدود) مصرف شوند. البته نبايد روغنهاي سالم به طور کامل از رژيم شما حذف شوند.

افراد مبتلا به بيماري کبد چرب مي بايست از مصرف بيش از حد پروتئين اجتناب کنند، چرا که مصرف زياد پروتئين ممکن است به کبد استرس و فشار  اضافه اي را تحميل کند. پروتئين مي بايست از طريق مصرف غذاهايي نظير: غذاهاي دريايي، گوشت لخم و عاري از چربي، حبوبات و منابع گياهي تامين گردد. مصرف گوشت مرغ و ماهي بر مصرف گوشت هاي قرمز ارجحيت دارد. قبل از طبخ و مصرف چربي هاي اضافه گوشت را از آن جدا کنيد و تا حد امکان غذايتان را با روغن کمتر و اندکي طبخ نماييد

يک رژيم غذايي مناسب براي تخفيف بيماري کبد چرب مي بايست غني از ميوه و سبزيجات باشد . سبزيجات برگ دار و ميوه جاتي که حاوي اسيد فوليک هستند براي سلامت کبد اهميت دارند. ميوه ها همچنين غني از ويتامين ث هستند

رژيم غذايي کبد چرب بايد غني از فيبر باشد و کربوهيدراتهاي پرفيبر بخش اعظم انرژي دريافتي را تشکيل مي دهند. غلات کامل، برنج قهوه اي و نان هاي سبوس دار و ... از منابع خوب کربوهيدرات هاي پرفيبر هستند. همواره به ياد داشته باشيد که منابع کربوهيدرات دريافتي شما مي بايست از نوع پيچيده و سبوس دار باشند و نه از نوع ساده و بايد از مصرف شيريني جات و شکلات و شکر و نانهاي تهيه شده از آرد ساده و بدون سبوس اجتناب نماييد

در اين بيماري بايد از مصرف الکل اجتناب شود به ويژه اگر بيماري کبد چرب از نوع کبد چرب الکلي باشد

از آنجا که بسياري از افراد مبتلا به کبد چرب از چاقي و اضافه وزن رنج مي برند و حفظ تناسب اندام در روند بهبود اين بيماري بسيار مهم است لذا افرادي که دچار اضافه وزن هستند مي بايست بايد در جهت رسيدن به وزن مناسب تلاش نمايند. در ضمن يک رژيم غذايي مطلوب براي بيماري کبد چرب بايد با فعاليت بدني مکفي و اصلاح الگوي زندگي ادغام گردد تا توانايي کاهش تجمع چربي در کبد به حداکثر برسد.

اجزاي يک الگوي غذايي خوب براي بيماري کبد چرب عبارت است از: 20-30% پروتئين، 60-50% کربوهيدرات و 20-30 % چربي (دريافت چربي مهم ترين جزء  است و نبايد هيچ وقت بيشتر از 30% شود

در واقع يک رژيم غذايي مناسب براي بيماري کبد چرب چندان متفاوت از يک رژيم غذايي سالم براي يک فرد عادي نيست و راه حل کليدي عبارتست از : کاهش محتواي چربي و اجتناب از مصرف کربوهيدراتهاي ساده و تلاش در جهت مصرف کامل انرژي دريافتي و پيشگيري از تجمع بيش از حد چربي و کربوهيدرات در بدن.  لازم نيست که براي کسب آمادگي براي يک رژيم غذايي مناسب براي بيماري کبد چرب، ذائقه و لذت از طعم ها را در خود نابود کنيد  و فقط بايد از ماهيت آنچه که مي خوريد و روش طبخ آن آگاه باشيد و انتخاب هاي غذايي خود را آگاهانه کنترل کنيد.

به نقل از رادیو سلامت

0 4